BEZAFIBRAT

BEZAFIBRAT

Tên chung quốc tế:

  • Bezafibrate.

 

Tên thương mại:

  • Lapoce; Regadrin B; Zafular.

 

Thông tin qui chế:

  • Bezafibrat có trong Danh mục thuốc tân dược thuộc phạm vi thanh toán của quỹ bảo hiểm y tế, năm 2015.

 

Loại thuốc:

  • Thuốc chống rối loạn lipid huyết (nhóm fibrat).

 

Dạng thuốc và hàm lượng:

  • Viên nén hoặc viên bao đường: 200 mg, 400 mg.

 

Dược lý và cơ chế tác dụng:

  • Bezafibrat là dẫn chất của acid fibric có tác dụng chống rối loạn lipid huyết. Bezafibrat ức chế sinh tổng hợp cholesterol ở gan, ức chế tổng hợp acid mật, tăng cường đào thải cholesterol ra dịch mật, tác dụng chính là làm giảm lipoprotein tỷ trọng rất thấp và lipoprotein tỷ trọng thấp (VLDL và LDL) và làm tăng lipoprotein tỷ trọng cao (HDL), do đó thuốc cải thiện một cách đáng kể phân bố cholesterol trong huyết tương.
  • Bezafibrat làm hạ cholesterol huyết và triglycerid huyết, nên được dùng để điều trị tăng lipid huyết typ IIa, IIb, III, IV và V kèm theo chế độ ăn rất hạn chế mỡ.
  • Tác dụng có được do bezafibrat là chất đồng vận của PPAR alpha, là receptor đóng vai trò quan trọng trong chuyển hóa lipid.
  • Dược động học:
    • Bezafibrat được hấp thu ở đường tiêu hóa khi uống trong bữa ăn, nhưng sẽ kém hấp thu khi đói và bị giảm đi rất nhiều nếu uống sau khi nhịn đói qua đêm.
    • Bezafibrat dễ dàng bị thủy phân thành chất chuyển hóa có hoạt tính.
    • Thuốc liên kết nhiều với albumin huyết tương, do đó đẩy các thuốc kháng vitamin K ra khỏi vị trí gắn với protein huyết tương của chúng.
    • Nồng độ đỉnh huyết tương đạt được trong vòng 2 đến 4 giờ sau khi uống thuốc. Trên 95% thuốc gắn với protein huyết tương, gần như duy nhất với albumin.
    • Thể tích phân bố: 0,2 lít/kg.
    • Nửa đời thải trừ: 2,1 giờ.
    • Thuốc được phân bố rộng và tập trung ở gan, thận và ruột.
    • 60% đến 90% liều uống thải trừ vào nước tiểu 50% thải trừ nguyên dạng, 20% liên hợp với acid glucuronic, phần còn lại là dưới dạng các chất chuyển hóa khác. Khoảng 3% thải trừ qua phân. Thuốc không bị tăng thải trừ khi dùng thuốc lợi niệu và không bị loại ra khi thẩm phân máu.

 

Chỉ định:

  • Tăng lipoprotein - huyết typ IIa, IIb, III, IV và V ở người không đáp ứng tốt với chế độ ăn và các biện pháp thích hợp khác.

 

Chống chỉ định:

  • Suy chức năng gan nặng, giảm albumin huyết, xơ gan mật tiên phát.
  • Suy thận nặng, hội chứng thận hư.

 

Thận trọng:

  • Phải thận trọng khi dùng bezafibrat ở người bệnh suy thận. Khi có nồng độ creatinin huyết thanh tăng dần hoặc khi không theo đúng liều hướng dẫn, có thể dẫn đến phân giải cơ vân.
  • Nếu dùng cùng với cholestyramin thì phải dùng cách 3 giờ giữa liều cholestyramin và liều bezafibrat.
  • Người bệnh đang dùng thuốc chống đông máu, nếu cần dùng bezafibrat, phải giảm bớt khoảng 1/3 liều thuốc chống đông máu.
  • Không dùng phối hợp bezafibrat với các thuốc có tác dụng độc cho gan như thuốc ức chế MAO, perhexilin.

 

Thời kỳ mang thai:

  • Kinh nghiệm lâm sàng về điều trị cho người mang thai còn rất hạn chế. Cho tới nay chưa có số liệu nào chứng tỏ nguy cơ gây quái thai. Tuy vậy, thuốc không được khuyến cáo dùng cho người mang thai, vì thiếu chứng cứ an toàn.

 

Thời kỳ cho con bú:

  • Không có số liệu về việc bezafibrat bài tiết qua sữa. Không khuyến cáo dùng thuốc này trong thời kỳ cho con bú.

 

Tác dụng không mong muốn (ADR):

  • Các tác dụng không mong muốn của bezafibrat tương tự như của các fibrat, thường nhẹ hoặc không xuất hiện trong quá trình điều trị ngắn. Các tác dụng không mong muốn trên hệ tiêu hóa là chủ yếu.
  • Thường gặp ADR > 1/100:
    • Tiêu hóa: Rối loạn tiêu hóa, khó tiêu, buồn nôn và ỉa chảy nhẹ.
  • Ít gặp 1/1000 < ADR < 1/100:
    • TKTW: Ðau đầu, chóng mặt.
    • Gan: Tăng transaminase, tắc mật.
    • Da: Mày đay.
    • Hệ cơ, xương: Ðau nhức cơ.
    • Tăng creatinin huyết thanh nhẹ không liên quan đến chức năng thận.
  • Hiếm gặp ADR < 1/1000:
    • Huyết: Giảm hemoglobin, giảm tiểu cầu, giảm bạch cầu.
    • Chức năng sinh dục: Mất ham muốn tình dục và bất lực.
    • Hội chứng Stevens-Johnson.

 

Hướng dẫn cách xử trí ADR:

  • Trong trường hợp đau nhức cơ không rõ nguyên nhân thì phải ngừng điều trị với bezafibrat, và tiến hành định lượng creatinkinase (CK) để xem xét.

 

Liều lượng và cách dùng:

  • Dùng bezafibrat theo đường uống và nhất thiết phải phối hợp với chế độ ăn hạn chế mỡ và phải uống thuốc trong bữa ăn hoặc ngay sau bữa ăn.
  • Liều thông thường người lớn: Ngày uống 3 lần, mỗi lần 200 mg, vào bữa ăn hoặc ngay sau bữa ăn. Có thể uống 400 mg một lần mỗi ngày vào bữa ăn chính hoặc ngay sau bữa ăn chính (liều 400 mg/lần không thích hợp cho người suy thận).
  • Ðiều trị bằng bezafibrat phải kết hợp với kiểm tra cholesterol và triglycerid. Nếu kết quả điều trị không đạt được trong 3 - 4 tháng thì phải lựa chọn cách điều trị khác.
  • Ðiều chỉnh liều theo chức năng thận (creatinin huyết thanh):
Creatinin huyết thanh (micromol/lít)Liều
Đến 135200 mg/lần, ngày 3 lần.
136 - 225200 mg/lần, ngày 2 lần.
226 - 530200 mg/lần, ngày 1 lần.
> 530200 mg, 3 ngày 1 lần.
  • Nếu uống bezafibrat cùng với cholestyramin thì phải dùng cách 3 giờ giữa liều cholestyramin và liều bezafibrat.

 

Tương tác thuốc:

  • Bezafibrat liên kết mạnh với protein huyết thanh nên đẩy các thuốc khác ra khỏi protein, đồng thời làm thay đổi hoạt tính của P450 đặc biệt là CYP3A4. Các thuốc fibrat dùng kết hợp với các thuốc ức chế HMG CoA reductase (ví dụ: pravastatin, fluvastatin) sẽ làm tăng nhiều nguy cơ tổn thương cơ và viêm tụy cấp.
  • Bezafibrat kết hợp với cyclosporin làm tăng nguy cơ tổn thương cơ.
  • Bezafibrat làm tăng tác dụng của thuốc chống đông máu dạng uống, do đó tăng nguy cơ xuất huyết.
  • Bezafibrat làm tăng tác dụng của tolbutamid, phenytoin và các thuốc lợi tiểu sulfonylurê.
  • Bezafibrat tương tác với các thuốc gắn vào acid mật như cholestyramin, colestipol, và làm giảm hấp thụ bezafibrat.

 

Ðộ ổn định và bảo quản:

  • Bảo quản tránh ẩm.

 

Quá liều và xử trí:

  • Quá liều bezafibrat có thể gây suy thận nặng hồi phục được.
  • Ðiều trị quá liều các thuốc chống rối loạn lipid huyết thường là điều trị triệu chứng và điều trị hỗ trợ.
  • Không có thuốc giải độc.

 

Nguồn: Dược thư 2015 (lần xuất bản thứ hai).

Bình luận

Gửi phản hồi